bó yì lùn
博弈论
：
shù xué
数学
zěn yàng
怎样
bāng zhù
帮助
yìng duì
应对
qì hòu
气候
wēi jī
危机
hé
和
wài jiāo
外交
ทฤษฎีเกม: คณิตศาสตร์ช่วยรับมือวิกฤตสภาพภูมิอากาศและการทูตได้อย่างไร
bó yì lùn博弈论shì是yī zhǒng一种yòng用shù xué数学yán jiū研究hé zuò合作hé和jìng zhēng竞争de的fāng fǎ方法 。
ทฤษฎีเกมคือวิธีศึกษาความร่วมมือและการแข่งขันด้วยคณิตศาสตร์
tā它kě yǐ可以bāng zhù帮助rén men人们chǔ lǐ处理hěn很duō多xiàn shí现实wèn tí问题 ，bǐ rú比如qì hòu biàn huà气候变化 、gōng gòng wèi shēng公共卫生 、yú yè渔业guǎn lǐ管理hé和guó jì国际tán pàn谈判 。
ทฤษฎีนี้ช่วยให้ผู้คนรับมือกับปัญหาในโลกจริงได้หลายอย่าง เช่น การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ สาธารณสุข การจัดการประมง และการเจรจาระหว่างประเทศ
yǐ qián以前de的bó yì lùn博弈论cháng cháng常常jiǎ shè假设měi gè每个rén人dōu都huì会zuò chū做出zuì最lǐ xìng理性de的xuǎn zé选择 ，dàn但xiàn shí现实zhōng中 ，rén men人们hé和guó jiā国家huì会xué xí学习 、mó fǎng模仿 ，yě也huì会màn màn慢慢gǎi biàn改变zuò fǎ做法 。
ทฤษฎีเกมแบบดั้งเดิมมักสมมติว่าทุกคนจะเลือกสิ่งที่มีเหตุผลที่สุด แต่ในความเป็นจริง คนและประเทศต่าง ๆ เรียนรู้ เลียนแบบ และค่อย ๆ เปลี่ยนวิธีการของตน
jìn huà进化bó yì lùn博弈论jiù shì就是yán jiū研究zhè xiē这些biàn huà变化zěn yàng怎样yǐng xiǎng影响jié guǒ结果 。
ทฤษฎีเกมเชิงวิวัฒนาการศึกษาว่าการเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ส่งผลต่อผลลัพธ์อย่างไร
bǐ rú比如zài在gōng hǎi公海bǔ yú捕鱼shí时 ，rú guǒ如果yí gè一个guó jiā国家xiān先zuò chū做出yì diǎn diǎn一点点kàn qǐ lái看起来méi没wèn tí问题de的gǎi biàn改变 ，bié de别的guó jiā国家kě néng可能yě也huì会gēn zhe跟着zuò做 。
ตัวอย่างเช่น เมื่อจับปลาในทะเลหลวง หากประเทศหนึ่งเริ่มเปลี่ยนแปลงเล็กน้อยที่ดูเหมือนไม่มีปัญหา ประเทศอื่น ๆ ก็อาจทำตาม
kāi shǐ开始shí时yǐng xiǎng影响bù不dà大 ，dàn但shí jiān时间zhǎng长le了 ，dà jiā大家kě néng可能dōu都bǔ捕tài太duō多yú鱼 ，zuì hòu最后ràng让yú鱼yuè lái yuè越来越shǎo少 ，pò huài破坏hǎi yáng海洋shēng tài生态 。
ตอนแรกผลกระทบอาจไม่มาก แต่เมื่อเวลาผ่านไป ทุกฝ่ายอาจจับปลามากเกินไป จนปลาลดลงเรื่อย ๆ และทำลายระบบนิเวศทางทะเล
suǒ yǐ所以 ，hǎo好cè lüè策略bù不zhǐ yào只要fáng防míng xiǎn明显de的wèn tí问题 ，yě也yào要fáng防zhè zhǒng这种màn màn慢慢chū xiàn出现de的fēng xiǎn风险 。
ดังนั้น กลยุทธ์ที่ดีไม่ควรป้องกันแค่ปัญหาที่เห็นชัด แต่ต้องป้องกันความเสี่ยงที่ค่อย ๆ เกิดขึ้นด้วย
zhè yàng这样de的yán jiū研究kě yǐ可以bāng zhù帮助zhèng cè政策zhì dìng zhě制定者shè jì设计gèng更wěn tuǒ稳妥de的guī zé规则 ，yě也néng能bāng zhù帮助gè guó各国zài在qì hòu气候wēi jī危机 、wài jiāo外交hé和jīng jì经济hé zuò合作zhōng中zhǎo dào找到gèng更hǎo好de的bàn fǎ办法 。
งานวิจัยแบบนี้ช่วยให้ผู้กำหนดนโยบายออกแบบกฎที่ปลอดภัยขึ้นได้ และยังช่วยให้ประเทศต่าง ๆ หาวิธีที่ดีกว่าในการร่วมมือกันเรื่องวิกฤตสภาพภูมิอากาศ การทูต และความร่วมมือทางเศรษฐกิจได้ด้วย